Klawiszowanie płyt betonowych – przyczyny i sposoby naprawy

Klawiszowanie płyt betonowych – przyczyny i sposoby naprawy

Posadzki betonowe ulegają uszkodzeniom strukturalnym nawierzchni w postaci pęknięć, deformacji szczelin, odrywania krawędzi, rozwarstwień czy wysadzania i osiadania płyt. Większość wad jest widoczna gołym okiem, jednak istnieją również takie, które są mniej zauważalne, a przyczyna ich powstania znajduje się pod posadzką. Jednym z takich uszkodzeń jest ruch pionowy płyt betonowych względem siebie – nazywany klawiszowaniem. Czym właściwie jest? Jakie są jego przyczyny i sposoby naprawy?

 

Najogólniej klawiszowanie płyt betonowych jest zjawiskiem pionowego przemieszczania się pól dylatacyjnych względem siebie, które w efekcie może doprowadzić do pęknięć i odkruszeń, a nawet całkowitego zniszczenia płyt. Występuje najczęściej w obrębie dylatacji nacinanych w mocno eksploatowanych przejazdach wózków widłowych lub innych środkach transportu.  Innymi słowy, jeżeli Twoja płyta betonowa w obrębie nacięcia dylatacyjnego porusza się lub gdy podczas przejazdu wózkiem widłowym czy nawet po nadepnięciu na nią słyszysz dudnienie, czy czujesz, że płyta podnosi się (kołysze w pionie) to Twoja posadzka klawiszuje.

 

Niejednokrotnie omawiane zjawisko często mylone jest z wypaczeniem się płyt betonowych, czyli tzw. „currlingiem”. W tym przypadku powodem niszczenia krawędzi dylatacji jest podnoszenie się naroży płyt, spowodowane zjawiskiem ich wygięcia. Występuje w przypadku, gdy wysychanie betonu nie jest równomierne na całej jego powierzchni (o pielęgnacji betonu pisaliśmy w artykule „Przyczyny spękań posadzek betonowych – technologie i koszty napraw”).

 

Przyczyny klawiszowania posadzek betonowych

Wśród przyczyn powstania klawiszowania posadzek betonowych znajduje się m.in. nieprawidłowo wykonane podłoże gruntowe i podbudowa pod posadzką betonową.

Konstrukcja posadzki przemysłowej wygląda w następujący sposób:

 

klaw2

 

Zaczynając od najniższej warstwy, czyli podłoża bardzo ważne jest, aby posiadało ono odpowiednią i równomierną nośność na całej powierzchni, gdyż przejmuje wszystkie obciążenia i naprężenia pochodzące z posadzki przemysłowej. Dlatego istotne jest, aby było ono przygotowane w odpowiedni sposób, by wyeliminować przyczynę późniejszego klawiszowania. W związku z tym wymogami, jakie się mu stawia, są: równomierność osiadania, odpowiedni stopień zagęszczenia oraz mrozoodporność. Skupiając uwagę na zjawisku osiadania gruntów, możliwymi przyczynami jego występowania są np.: duże obciążenia, działania wydobywcze, podtopienia podłoża, mało zagęszczony materiał wypełniający, wpływy wywołane eksploatacją górniczą czy erozja. Dlatego też na etapie projektowania powinno wziąć się pod uwagę wszystkie czynniki, które mogą przyczyniać się do osiadania gruntu, uwzględniając je w procesie przygotowania gruntu. Jeżeli powyższe elementy nie zostaną wzięte pod uwagę, to najprawdopodobniej z biegiem czasu nasza posadzka zacznie osiadać w innym tempie niż fundamenty obiektu, a efektem tego będzie m.in. klawiszowanie.

 

Drugą bardzo ważną przyczyną klawiszowania posadzek betonowych jest niewłaściwie przygotowana podbudowa, czyli warstwa, która znajduje się bezpośrednio pod posadzką przemysłową właściwą. Stanowi ona jedną z głównych składowych posadzki. Jej rola jest niezwykle istotna, bowiem przejmuje ona obciążenia i naprężenia mechaniczne posadzki, a następnie przenosi je na podłoże gruntowe w taki sposób, aby konstrukcja posadzki nie uległa zniszczeniu. Tworzy tym samym jednolite podparcie na całej powierzchni oraz zwiększa nośność posadzki. W związku z tym bardzo ważny jest dobór odpowiedniej grubości podbudowy pod posadzką oraz rodzaj zastosowanych materiałów. Z reguły grubość podbudowy posadzki wynosi średnio od 15 cm do 40 cm, a do jej wykonania najczęściej stosuje się mieszanki żwirowe lub żwirowo-piaskowe, tłuczeń, kliniec lub chudy beton. Nie można zapominać o tym, że na rodzaj i grubość podbudowy posadzki bardzo duży wpływ ma przyszły sposób jej użytkowania taki jak obciążenie posadzki ruchem pieszych, poruszanie się środków transportowych, masa przewożonych towarów, które stanowią dynamiczne obciążenia krótkotrwałe, a także składowane materiały, czyli stateczne obciążenia długotrwałe. Wszystkie te parametry powinny być uwzględnione na etapie projektowania.

 

Powyższe obciążenia mają wpływ na powstawanie pustych przestrzeni między płytą posadzki, a jej podbudową bardzo szybko ujawniając błędy. Dlatego też podbudowa powinna posiadać te same wymagane parametry techniczne na całej powierzchni pod posadzką, co zabezpieczy ją przed nadmiernymi odkształceniami czy osiadaniem. Zdarza się, że posadzki betonowe często układane są bezpośrednio na podłoże gruntowe, co zwiększa prawdopodobieństwo występowania zjawiska nierównomiernego osiadania czego efektem jest klawiszowanie. Również erozja podbudowy pod wpływem działania zjawiska pompowania hydrodynamicznego może przyczyniać się do kołysania płyt betonowych. Warto również zaznaczyć, że wykonawca posadzki nie odpowiada za jakość wykonanych warstw podbudowy i podłoża gruntowego pod posadzką, dlatego koszty napraw wynikające z nieprawidłowości na tym poziomie zostaną najprawdopodobniej scedowane na Inwestora.

 

Reasumując głównymi przyczynami klawiszowania płyt betonowych jest nieodpowiednie przygotowanie lub niewłaściwie zaprojektowanie (niedopasowanie do obciążeń i przeznaczenia) podłoża gruntowego, jak również podbudowy posadzki. Często brak jest odpowiedniego zbadania podłoża, na którym jest posadzka wykonywana.

Sposoby naprawy

klaw4

W sytuacji wystąpienia klawiszowania płyt betonowych ważne jest ustabilizowanie podłoża oraz zabezpieczenie przed dalszym przemieszczaniem się płyt posadzki. Jednym ze sposobów naprawy jest iniekcyjne wtłoczenie materiału w pustki pod płytą posadzkową lub wzmocnienie podłoża gruntowego dzięki np. iniekcji rozszerzających się żywic geopolimerowych na znacznych głębokościach, lub na konkretnej głębokości. Po ustabilizowaniu płyt wykonuje się naprawy rys oraz ubytków (o sposobach napraw oraz o iniekcyjnym wtłoczeniu materiału możesz przeczytać w naszym artykule „Przyczyny spękań posadzek betonowych – technologie i koszty napraw”). W sytuacji, kiedy klawiszowanie posadzek przyczyniło się do dużych zniszczeń, a osiadanie gruntu przyjmuje znaczne rozmiary, może powstać konieczność wykucia uszkodzonej części posadzki i wykonania jej na nowo.

 

Wnioski

Opisane przyczyny klawiszowania posadzek i sposoby ich naprawy nie poruszają zagadnienia w całym jego obszarze, a jedynie w oparciu o przyjęte wstępne kryteria. Dostępne na rynku sposoby napraw, pozwalają usunąć powstałe uszkodzenia. Niemniej jednak najważniejsze w tym zakresie, jest wykonywanie posadzek przemysłowych o prawidłowych parametrach technicznych dostosowanych do ich obciążeń i przeznaczenia. Tymczasem te, które już istnieją, obciążać należy zgodnie z ich pierwotnym założeniem.

 

klaw3

Autor: Anna Kominek

 

No Comments

Post A Comment